Share

หน้าเว็บ

วันพุธที่ 16 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2554

คลองด่าน


".. เนื้อหาในหนังสือเล่มนี้จึงเป็นการกล่าวถึง "คลองด่าน" ซึ่งเป็นเส้นทางที่ผ่านบางขุนเทียน .."


"แม่น้ำลำคลองสายประวัติศาสตร์"
    หนึ่งในหนังสือชุด "ใคร ทำไม มาจากไหน" โดยกองทุนเผยแพร่ความรู้สู่สาธารณะ
    ระบุไว้บริเวณปกว่าเป็น "ฉบับอ่านง่าย สบายมาก" เล่มนี้เขียนโดยสุจิตต์ วงษ์เทศ พิมพ์เป็นครั้งที่สี่แล้ว เมื่อเดือนพฤศจิกายน 2551 ราคา 200 บาท
    พิมพ์ครั้งแรกเมื่อเดือนมีนาคม 2530 ในชื่อ "บางขุนเทียน ส่วนหนึ่งของแผ่นดินไทยและกรุงรัตนโกสินทร์" เพื่อแจกในงานพระราชทานเพลิงศพ น.ท.สุขุม บุนปาน ร.น. ก่อนจะเปลี่ยนเป็นชื่อ "แม่น้ำลำคลองสายประวัติศาสตร์" ในการพิมพ์ครั้งที่สอง เมื่อเดือนพฤษภาคม 2539 
    เนื้อหาในหนังสือเล่มนี้จึงเป็นการกล่าวถึง "คลองด่าน" ซึ่งเป็นเส้นทางที่ผ่านบางขุนเทียน โดยเริ่มจากการอธิบายเกี่ยวกับแม่น้ำเจ้าพระยา เนื่องจากเส้นทางคลองด่านเป็นคลองที่เชื่อมระหว่างแม่น้ำเจ้าพระยาสายเดิม ซึ่งปัจจุบันคือคลองบางกอกใหญ่ กับแม่น้ำท่าจีน (จ.สมุทรสาคร)
    จากนั้น กล่าวถึงเรื่องราวของเส้นทางคลองด่านในแง่มุมต่างๆ ทั้งในด้านประวัติศาสตร์ เส้นทางยุทธศาสตร์ที่ใช้เดินทัพในสงครามไทยรบพม่า เส้นทางสายเศรษฐกิจ โดยเฉพาะการนำสินค้าจากปากใต้ขึ้นมา ตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา (ปากใต้ไม่ใช่ปักษ์ใต้อย่างไร ก็อธิบายไว้ในหนังสือเล่มนี้) รวมถึงด้านสังคม วิถีชีวิตความเป็นอยู่ และด้านศาสนา ซึ่งทำให้เห็นความสำคัญของคลองแห่งนี้ รวมทั้งลำน้ำสาขาต่างๆ 
    แม้วันนี้ คลองด่านจะลดความสำคัญไปมากจากอดีต เนื่องจากมีถนนเข้ามาแทนที่ เหมือนเช่นแม่น้ำลำคลองหลายสาย จนผู้คนแทบลืมเลือน แม้กระทั่งหน่วยงานด้านการท่องเที่ยวยังสับสนว่าคลองนี้ขุดในสมัยรัชกาลที่ 4 ทั้งๆที่มีมานานแล้ว และขุดซ่อมในสมัยรัชกาลที่ 3 แต่เรื่องราวของคลองด่าน ก็ยังคงเป็นเรื่องที่น่าศึกษาและค้นคว้า ดังเช่นในคำนำของผู้เขียนหนังสือเล่มนี้ ซึ่งบอกไว้ว่า
    "สมควรที่จะต้องมีการศึกษาในระดับเจาะลึกลงไปให้กว้างขวางมากกว่านี้" 
    นั่นก็เพราะเส้นทางสายประวัติศาสตร์ที่มีความเป็นมาหลายร้่อยปี คงมีเรื่องราวให้เราได้เรียนรู้อีกมากมาย.. 


--------------------


หมายเหตุ - ตีพิมพ์ครั้งแรก ใน คอลัมน์ รหัสหนังสือ หนังสือพิมพ์มติชนรายวัน ฉบับวันอาทิตย์ที่ ๑ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๒



Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More